Ana içeriğe geç

Havale Geçiren Çocuğa Ne Yapılır?

Çocuğun aniden kasılması, gözlerinin bir noktaya sabitlenmesi, bilincini kaybetmesi veya kol ve bacaklarında ritmik hareketlerin başlaması ebeveynler için oldukça endişe verici olabilir. Halk arasında “havale” olarak adlandırılan nöbetler farklı nedenlerle ortaya çıkabilir. Özellikle küçük çocuklarda ateşe bağlı havaleler görülebilir.

Yayın tarihi: 17 Eylül 2026 8:04
Güncelleme tarihi: 17 Eylül 2026 8:04
Havale Geçiren Çocuğa Ne Yapılır?

Havale sırasında en önemli nokta, çocuğu yaralanmalardan korumak, nöbetin süresini takip etmek ve yanlış müdahalelerden kaçınmaktır.

Havale sırasında ne yapılmalı?

Çocuk havale geçiriyorsa öncelikle sakin kalmaya çalışın ve nöbetin başladığı saate bakın. Nöbetin kaç dakika sürdüğünü bilmek, sağlık ekibinin değerlendirmesi açısından önemlidir.

Çocuğu güvenli ve düz bir zemine yatırın. Çevresindeki sert, kesici veya yaralanmasına neden olabilecek eşyaları uzaklaştırın. Başının altına ince ve yumuşak bir şey koyabilirsiniz.

Başını hafifçe yana çevirerek ağız içindeki salya veya kusmuğun dışarı akmasını sağlayın. Boynunun çevresindeki sıkı kıyafetleri gevşetin. Nöbet sona erdikten sonra çocuğu yan pozisyonda tutmak solunum yolunun açık kalmasına yardımcı olabilir.

Havale sırasında bunları yapmayın

Çocuğun kasılmalarını durdurmaya çalışmayın ve kollarını ya da bacaklarını zorla tutmayın. Bu tür müdahaleler yaralanmalara neden olabilir.

Çocuğun ağzına kaşık, parmak, bez veya başka bir cisim koymayın. Havale sırasında kişinin dilini yutması mümkün değildir. Ağza yerleştirilen cisimler diş, çene veya ağız yaralanmalarına ve solunum yolunun tıkanmasına yol açabilir.

Çocuk tamamen kendine gelmeden su, yiyecek veya ilaç vermeyin. Yutma refleksi tam olarak normale dönmeden verilen maddeler solunum yoluna kaçabilir.

Hangi durumlarda 112 aranmalı?

Çocuğun ilk kez havale geçirmesi durumunda tıbbi değerlendirme gerekir. Ayrıca;

  • Havale 5 dakikadan uzun sürüyorsa,
  • Nöbetler arka arkaya geliyor ve çocuk arada bilincini kazanmıyorsa,
  • Çocuk nöbet sonrasında nefes almakta güçlük çekiyorsa,
  • Kasılmalar yalnızca vücudun bir tarafında görülüyorsa,
  • Nöbet sırasında ciddi bir yaralanma meydana geldiyse,
  • Havale suyun içinde gerçekleştiyse,
  • Nöbet sonrasında çocuk uzun süre kendine gelmiyor veya normalden belirgin şekilde farklı görünüyorsa

acil tıbbi yardım istenmelidir. Beş dakikayı geçen nöbetler acil müdahale gerektirebilir.

Ateşli havale nedir?

Ateşli havale, ateşli bir hastalık sırasında ortaya çıkan nöbettir ve özellikle küçük çocuklarda görülebilir. Çocukta bilinç kaybı, vücutta sertleşme, titreme veya kol ve bacaklarda kasılmalar oluşabilir. Ateşli havalelerin büyük bölümü kısa sürer ve uzun vadeli bir probleme yol açmaz. Bununla birlikte çocuğun özellikle ilk nöbetinde, ateşe neden olan hastalığın belirlenmesi açısından hekim değerlendirmesi önemlidir.

Ateş düşürücü vermek havaleyi önler mi?

Ateş düşürücü ilaçlar, ateş nedeniyle huzursuz olan çocuğun rahatlamasına yardımcı olabilir ancak ateşli havalenin ortaya çıkmasını veya tekrarlamasını kesin olarak önlemez. Bu nedenle ateş düşürücü ilaçlar yalnızca havaleyi önlemek amacıyla kullanılmamalıdır. İlacın türü ve dozu çocuğun yaşına, kilosuna ve hekimin önerisine uygun olmalıdır.

Havale sonrasında nelere dikkat edilmeli?

Nöbet sonrasında çocuk bir süre uykulu, yorgun veya şaşkın olabilir. Çocuğun solunumunu takip edin ve tamamen kendine gelene kadar yanında kalın.

Nöbetin ne kadar sürdüğü, ateş olup olmadığı, vücudun hangi bölümlerinin kasıldığı, gözlerde kayma olup olmadığı ve nöbet sonrasında çocuğun ne kadar sürede normale döndüğü gibi bilgiler hekime aktarılmalıdır.

Daha önce nöbet geçirmiş ve hekimi tarafından acil durumda kullanılmak üzere ilaç verilmiş çocuklarda ise yalnızca hekimin belirlediği nöbet eylem planına göre hareket edilmelidir.

Unutmayın: Havale sırasında yapılabilecek en önemli müdahale çocuğun güvenliğini sağlamak, nöbet süresini takip etmek ve ağzına hiçbir şey koymamaktır. İlk nöbetlerde, 5 dakikayı aşan nöbetlerde veya solunum problemi gelişmesi halinde acil tıbbi değerlendirme geciktirilmemelidir.

Sosyal Medya’da Paylaş

Yayın tarihi: 17 Eylül 2026 08:04
Güncelleme tarihi: 17 Eylül 2026 08:04

Bu içeriğin geliştirilmesinde Biruni Üniversite Hastanesi Kurulu katkı sağlamıştır. Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır. Sayfa içeriğinde tedavi edici sağlık hizmetine yönelik bilgiler içeren ögelere yer verilmemiştir. Tanı ve tedavi için mutlaka hekiminize başvurunuz.